|
 Gebruikte
delen en herkomst
IJzerhard is het enige inheemse lid van de ijzerhardfamilie. Hoewel inheems, is het in ons land echter nog nauwelijks in het wild te vinden.
IJzerhard vormt kleine pollen waaruit taaie, stijve en weinig vertakte stengels opstijgen. Het kruid wordt meestal zo'n zestig centimeter hoog, al komen hoogtes tot één meter voor. Het blad is smal, tot een zestal centimeter lang. Bovenaan is het gezaagd, meer naar onder wordt het sterker ingesneden tot veervormig gedeeld.
De bleek-lila tot roze bloemetjes, die in lange smalle aren staan, zijn heel klein (enkele millimeter) en bloeien vanaf juni.
Te
gebruiken bij
-
gewrichtsontsteking
-
te weinig
moedermelk
-
bijholteontsteking (de lauwe
thee innemen via de neus en via de mond er weer uit)
-
stoornis in de
spiervoeding
-
ischias (de thee met gaas op de plek
aanbrengen)
-
zenuwpijn
-
ontstekingen
-
verkoudheid
(gorgelen met de thee)
-
slapeloosheid
-
epilepsie
-
migraine
-
uitputting
-
leveraandoeningen
-
galblaasaandoeningen
Actieve bestanddelen:
Coumarine-glucoside, Asperuloside, Tannine, Bitterstof, chloorzuur en
minerale zouten.
Geschiedenis
en volksverhalen
IJzerhard werd in heel wat verschillende culturen bij religieuze rituelen gebruikt.
De Perzen en de Egyptenaren beschouwden IJzerhard als een heilige plant. Bij de Egyptenaren was het kruid aan Isis gewijd, en werd het gebruikt bij talrijke religieuze plechtigheden. Voor de Grieken was het kruid één van de belangrijkste heilige kruiden. De Grieken en de Romeinen, die het kruid toewijden aan Aphrodite/Venus, schreven de plant allerhande eigenschappen toe, onder andere het vermogen om vijanden te verzoenen.
Ook bij de Kelten, die het kruid 'Ferfaen' noemden, had IJzerhard een grote religieuze betekenis. De druïden gebruikten het bij voorspellingen, barden kroonden zich met de plant om inspiratie te krijgen. De feestelijkheden die gepaard gingen met de oogst van het IJzerhard vonden plaats in de lente bij de opkomst van Sirius, bij een maan- en zonloze hemel.
De Duitse benamingen 'Opferkraut' en 'Altarkraut' geven nog iets weer van het belang dat de Germanen aan het kruid hechtten. De naam 'Dinskruid' verwijst naar 'Diu', de Germaanse oorlogsgod, en naar het feit dat het kruid een rol speelde als heilig offerkruid bij oorlogs- en vredesbeslissingen.
In de middeleeuwen werd het kruid beschouwd als een magische plant die in staat was om met haar sap ijzeren harnassen, maliënkolders, pantsers en schilden ondoordringbaar te maken voor pijlen. Ook ging men er van uit dat wie zich insmeerde met het sap van de plant in staat was om in de toekomst te zien, om wensen te vervullen, vijanden tot vrienden te maken en dat men beschermd was tegen ziekte en betovering. Ook astraal reizen was dan mogelijk. IJzerhard vormde waarschijnlijk om deze reden ook één van de bestanddelen van heksenzalven.
In heel wat streken werd IJzerhard gebruikt als een afweerplant, die in staat was duivels en heksen te verdrijven, en te beschermen tegen vergif en toverij.IJzerhard was ook èèn van de midzomerplanten waarvan men veronderstelde dat ze over magische krachten beschikten, als ze op de vooravond of de dag van de zomerzonnewende werden geplukt.
In de eerste plaats kan het kruid gebruikt worden als 'algemeen' offer- en altaarkruid bij sabbath- en esbathvieringen. Uitgaande van de associaties met de godin Venus kan het gebruikt worden in liefdesrituelen. Leun je eerder aan bij de Germaanse traditie, die het kruid aan de oorlogsgod toewijdt, dan kan je IJzerhard gebruiken in rituelen die verband houden met vrede en verzoening na (ernstige) conflicten. Vanuit de Keltische traditie tenslotte is het een kruid dat een rol speelt bij divinaties en astraal reizen.
Dagdosering
Twee theelepels op een kopje kokend water, 15
minuten laten trekken. 2 À 3 maal daags een kopje. De thee kan
ook uitwendig worden gebruikt.
Bijwerkingen
en interacties
Niets bekend.
|